27 خرداد 1399 - 22:08
زوان

دیه زُوان در دهستان جی در غرب اصفهان است. در تداول عامه، به این ناحیه زون(Zown) می‌گویند که به هر دو صورت زاون(Zaown) و زُوان می‌خورد یعنی این دو صورت نیز در تداول عامه، همان زاون تلفظ می‌شود.

دیه زُوان در دهستان جی در غرب اصفهان است. در تداول عامه، به این ناحیه زون(Zown) می‌گویند که به هر دو صورت زاون(Zaown) و زُوان می‌خورد یعنی این دو صورت نیز در تداول عامه، همان زاون تلفظ می‌شود. در فرهنگ جغرافیایی اصفهان آن را زاون ضبط­کرده­اند و در منابع دیگر چون فهرست مرکز آمار ایران و فرهنگ آبادی‌ها و مکان‌های مذهبی کشور، آن را زووان ضبط­کرده­اند. این دوگانگی ضبط کلمه، در صورت صحیح آن که همان زُوان است تغییری نمی‌دهد.

زوان از سه جزء « ز+ او(ow)+ ان» ترکیب­شده­است. جزء اول، مخفف زه است به معنی آب، خصوصاً آب قنات که از زمین بیرون تراود. جزء دوم، همان آو اوستایی است به معنی آب و جزء سوم، ان پسوند کثرت و نسبت است و واژه در مجموع، یعنی زه آبان، جایی که آب آن روان است همچون واژه­ی زهاب.          

در برخی منابع، نام این منطقه را رون زُوان ضبط­کرده­اند. رون در پهلوی به معنی جانب است. واژه­ی بیرون، اندرون و درون، همه از صورت پهلوی آن گرفته­شده­است اما این معنا با نام دیه سازگار نیست. در برهان قاطع چنین آمده­است: «رون یعنی امتحان و آزمایش. به ضم اول و ثانی بر وزن نون به معنای سیب، نام قصبه­ای که به ابوالفرج رونی منسوب است که در هندوستان واقع است».

 عجیب است نام دهی در روستای جی اصفهان بدین نام نامیده­شود. ظاهراً به اقرب احتمال، واژه­ی رون صورت متداول عامه از روان است که در لهجه­ی اصفهانی، الف ممدود ماقبل آخر به صورت اوی کشیده تلفظ­می‌شود و رون به معنی روان و جاری است و رون زوان یعنی زه آب روان، جایی که آب قناتش زه و روان است(مهریار، 1382: 456 و 455).

جاوان نیز به صورت جوون یا جوآن تلفظ می‌شود چنان­که زوان به صورت زون و زوآن(همان، 285).

 

منبع: رصدخانه فرهنگي اجتماعي اصفهان. (1395). شناسنامه فرهنگي اجتماعي محلات شهر اصفهان، فاز اول. اصفهان: انتشارات سازمان فرهنگي تفريحي شهرداري اصفهان.



کد محتوا 12335

برچسب ها